İçeriğe geç

12. Sınıf Biyoloji Maarif Müfredatı

Maarif modeli 12. sınıf Biyoloji programında 2 ünite ve 20 öğrenme çıktısı (kazanım) var. Çıktılar ve süreç bileşenleri MEB programındaki ifadeyle, kodlarıyla verilmiştir.

Bu liste MEB öğretim programıdır; YKS’de sorulacak konuların resmî listesi değildir. 2027 YKS önceki programla yapılır, 2028 için ÖSYM kılavuzu esas alınmalıdır. Daha önceki programa göre hazırlanmış katalog için TYT / AYT konuları sayfasına, modelin takvimi için Maarif modeli ve YKS yazısına bak.

Üniteler ve öğrenme çıktıları

BİY.12.1

1. Tema: Üreme

69 ders saati
  • BİY.12.1.1

    Hücre bölünmesinin ve üremenin canlılar için önemini yorumlayabilme

    1. a)Hücre bölünmesini inceler.
    2. b)Hücre bölünmesinin nedenlerini kendi cümleleriyle ifade eder.
    3. c)Hücre bölünmesinin üreme, büyüme ve gelişme için önemini yorumlar.
  • BİY.12.1.2

    Hücredeki genetik materyalin organizasyonunu çözümleyebilme

    1. a)Genetik materyalin organizasyonunu belirler.
    2. b)Genetik materyalin organizasyonunda görevli bileşenler arasındaki ilişkileri belirler.
  • BİY.12.1.3

    Canlılarda hücre döngüsü ve hücre bölünmesini sorgulayabilme

    1. a)Yeni hücrelerin oluşumunda hücre döngüsü sürecini tanımlar.
    2. b)Mitoz ve mayozla yeni hücrelerin oluşum süreci hakkında sorular sorar.
    3. c)Mitoz ve mayoz ile ilgili bilgi toplar.
    4. ç)Mitoz ve mayozda gerçekleşen hücre döngüsü ile ilgili topladığı bilgilerin doğruluğunu değerlendirir.
    5. d)Topladığı bilgilerden yola çıkarak tür içi kalıtsal çeşitliliğin sağlanmasında mitoz ve mayozun önemi ile ilgili çıkarım yapar.
  • BİY.12.1.4

    Kromozomlarda ayrılmamanın sonuçlarıyla ilgili bilimsel çıkarım yapabilme

    1. a)Kromozomlarda ayrılmama ile ilgili özellikleri tanımlar.
    2. b)Kromozomlarda ayrılmama ile ilgili bilgileri/verileri toplar ve kaydeder.
    3. c)Kromozomlarda ayrılmama olayının sonuçlarını yorumlar ve değerlendirir.
  • BİY.12.1.5

    Üreme hücrelerinin oluşum süreci ve yapılarını karşılaştırabilme

    1. a)Üreme hücrelerinin oluşum sürecinin özelliklerini belirler.
    2. b)Üreme hücrelerinin oluşum süreci ve yapılarının benzerliklerini listeler.
    3. c)Üreme hücrelerinin oluşum süreci ve yapılarının farklılıklarını listeler.
  • BİY.12.1.6

    Eşeysiz ve eşeyli üreme ile ilgili bilimsel çıkarım yapabilme

    1. a)Canlılarda eşeysiz ve eşeyli üremeyle ilgili nitelikleri tanımlar.
    2. b)Canlılarda eşeysiz ve eşeyli üreme arasındaki benzerlik ve farklılıklara ilişkin bilgileri toplar ve kaydeder.
    3. c)Eşeysiz ve eşeyli üremeyi sağladıkları avantaj ve dezavantajlar açısından yorumlar ve değerlendirir.
  • BİY.12.1.7

    Erkek ve dişi üreme sistemlerinin yapısı ve işleyişiyle ilgili bilgi toplayabilme

    1. a)Erkek ve dişi üreme sistemlerinin yapısı ve işleyişiyle ilgili bilgilere ulaşmak için kullanacağı araçları belirler.
    2. b)Belirlediği araçları kullanarak erkek ve dişi üreme sistemlerinin yapısı ve işleyişiyle ilgili bilgilere ulaşır.
    3. c)Erkek ve dişi üreme sistemlerinin yapısı ve işleyişiyle ilgili ulaştığı bilgileri doğrular.
    4. ç)Erkek ve dişi üreme sistemlerinin yapısı ve işleyişiyle ilgili ulaştığı bilgileri kaydeder.
  • BİY.12.1.8

    Embriyonik gelişimle ilgili bilgi toplayabilme

    1. a)Embriyonik gelişimle ilgili bilgilere ulaşmak için kullanacağı araçları belirler.
    2. b)Belirlediği araçları kullanarak embriyonik gelişimle ilgili bilgilere ulaşır.
    3. c)Embriyonik gelişimle ilgili ulaştığı bilgileri doğrular.
    4. ç)Embriyonik gelişimle ilgili ulaştığı bilgileri kaydeder.
  • BİY.12.1.9

    Çiçeğin kısımları ve görevleriyle ilgili bilimsel gözlem yapabilme

    1. a)Tam çiçeğin kısımlarını tanımlar.
    2. b)Tam çiçeğin kısımları ile ilgili verileri toplar ve kaydeder.
    3. c)Elde ettiği verileri bitkilerde tozlaşma, döllenme, tohum ve meyvenin oluşumunu açıklamak için kullanır.
  • BİY.12.1.10

    Çimlenmeyi etkileyen faktörleri gözlemleyebileceği deney yapabilme

    1. a)Çimlenmeyi etkileyen faktörleri gözlemleyebileceği deney tasarlar.
    2. b)Deneyden elde ettiği sonuçların analizini yaparak sonuçları çimlenme, dormansinin kırılması gibi olayları açıklamak için kullanır.
Bu ünitenin becerileri
  • FBAB1. Bilimsel Gözlem Yapma
  • FBAB7. Deney Yapma
  • FBAB8. Bilimsel Çıkarım Yapma
  • KB2.4. Çözümleme
  • KB2.6. Bilgi Toplama
  • KB2.7. Karşılaştırma
  • KB2.8. Sorgulama
  • KB2.14. Yorumlama
69 ders saati · Bu dersi haftana yerleştirHaftanı planla
BİY.12.2

2. Tema: Gen

69 ders saati
  • BİY.12.2.1

    Nükleik asitlerin yapısını ve canlılıktaki rolünü sorgulayabilme

    1. a)Nükleik asitlerin yapısı ve canlılıktaki rolü hakkında merak ettiği konuları belirler.
    2. b)Nükleik asitlerin yapısı ve canlılıktaki rolü hakkında sorular sorar.
    3. c)Nükleik asitlerin yapısı ve canlılıktaki rolü ile ilgili bilgi toplar.
    4. ç)Topladığı bilgilerin doğruluğunu değerlendirir.
    5. d)Topladığı bilgilerden hareketle çıkarım yapar.
  • BİY.12.2.2

    DNA replikasyonunun bilimsel modelini oluşturabilme

    1. a)DNA replikasyonunu açıklamaya yönelik model önerir.
    2. b)DNA replikasyonunu ile ilgili oluşturduğu modeli bilimsel modellerle karşılaştır ve elde ettiği kanıtlarla modelini yeniden yapılandırır.
  • BİY.12.2.3

    Genetik bilginin ürüne dönüşüm sürecini çözümleyebilme

    1. a)Genetik bilginin ürüne dönüşüm sürecine ilişkin temel bileşenleri ve bunların işleyişlerini belirler.
    2. b)Genetik bilginin ürüne dönüşüm sürecine ilişkin temel bileşenler arasındaki ilişkileri belirler.
  • BİY.12.2.4

    Genetik yapıdaki değişikliklerin canlı yaşamına etkileri hakkında eleştirel düşünebilme

    1. a)Genetik yapıdaki değişikliklerin canlı yaşamına etkilerini sorgular.
    2. b)Genetik yapıdaki değişikliklerin canlı yaşamına etkileri hakkında akıl yürütür.
    3. c)Akıl yürütmeyle ulaştığı çıkarımları yansıtır.
  • BİY.12.2.5

    Mendel kalıtım ilkelerinin geçerli olduğu genetik problemleri çözebilme

    1. a)Mendel kalıtım ilkelerinin geçerli olduğu genetik problemleri yapılandırır.
    2. b)Mendel kalıtım ilkelerinin geçerli olduğu genetik problemleri özetler.
    3. c)Mendel kalıtım ilkelerinin geçerli olduğu genetik problemlerin çözümünü verilere dayalı olarak tahmin eder.
    4. ç)Mendel kalıtım ilkelerinin geçerli olduğu genetik problemlerin çözümünde önermeler üzerinden akıl yürütür.
    5. d)Mendel kalıtım ilkelerinin geçerli olduğu genetik problemlerin çözümüne ilişkin değerlendirmelerde bulunur.
  • BİY.12.2.6

    Eş baskınlık ve çok alellilikle ilgili deney yapabilme

    1. a)Kan gruplarıyla ilgili deney tasarlar.
    2. b)Deneyden elde ettiği sonuçların analizini yaparak eş baskınlık ve çok alelliliğin niteliklerini tespit eder.
  • BİY.12.2.7

    Eşeye bağlı kalıtıma ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme

    1. a)Eşeye bağlı kalıtıma ilişkin örüntüyü soyağacında modeller.
    2. b)Soyağacı modelini yeni gözlem verileri üzerinden test eder.
    3. c)Soyağacı modellemeleri üzerinden genellemeler yapar.
    4. ç)Soyağacı modelleriyle farklı veri setlerini yorumlar.
    5. d)Genellemelerini bilim insanlarının genellemeleri ile karşılaştırır.
    6. e)Yeni verilerle genellemelerini geliştirir.
  • BİY.12.2.8

    Genetik testlerin ve genetik danışmanlığın önemini sorgulayabilme

    1. a)Genetik testlerin ve genetik danışmanlığın önemi ile ilgili merak ettiği konuyu tanımlar.
    2. b)Genetik testlerin ve genetik danışmanlığın önemi ile ilgili sorular sorar.
    3. c)Genetik testlerin ve genetik danışmanlığın önemi ile ilgili bilgi toplar.
    4. ç)Genetik testlerin ve genetik danışmanlığın önemi ile ilgili topladığı bilgilerin doğruluğunu değerlendirir.
    5. d)Genetik testlerin ve genetik danışmanlığın önemi ile ilgili topladığı bilgiler üzerinden çıkarım yapar.
  • BİY.12.2.9

    Biyoteknolojinin uygulama alanları ile ilgili bilgi toplayabilme

    1. a)Biyoteknolojinin uygulama alanları ile ilgili bilgi toplamak için kullanacağı araçları belirler.
    2. b)Biyoteknolojinin uygulama alanları ile ilgili bilgilere ulaşır.
    3. c)Biyoteknolojinin uygulama alanları ile ilgili ulaştığı bilgileri doğrular.
    4. ç)Biyoteknolojinin uygulama alanları ile ilgili ulaştığı bilgileri kaydeder.
  • BİY.12.2.10

    Biyoteknolojik uygulamaların etik boyutunu eleştirel düşünebilme

    1. a)Biyoteknolojik uygulamaları etik açıdan sorgular.
    2. b)Biyoteknolojik uygulamaların etiği hakkında akıl yürütür.
    3. c)Akıl yürütmeyle ulaştığı çıkarımları yansıtır.
Bu ünitenin becerileri
  • FBAB7. Deney Yapma
  • FBAB9. Bilimsel Model Oluşturma
  • FBAB10. Tümevarımsal Akıl Yürütme
  • KB2.4. Çözümleme
  • KB2.6. Bilgi Toplama
  • KB2.8. Sorgulama
  • KB3.2. Problem Çözme
  • KB3.3. Eleştirel Düşünme
69 ders saati · Bu dersi haftana yerleştirHaftanı planla

Maraton sana ne katar?

Hangi programla okuyor olursan ol, hazırlığın kayda geçer: planın, denemelerin, çalışma saatlerin ve yanlışlarının nedenleri tek yerde.

Haftalık ajanda ekranıPlanla

Haftanın yolu, önünde.

Çalışma bloklarını ajandana yerleştir, günler arasında sürükle. Planını PDF veya Excel olarak al.

Deneme sonucu ekranıDeneme

Sonucunu gör, nedenini anla.

Denemeni elle gir ya da PDF karneni aktar. İki denemeyi karşılaştır, yanlış ve boşlarının nedenlerini kaydet.

Soru çözümü kaydı ekranıÇalış ve kaydet

Emeğin kayıtta kalsın.

Çalıştığın konuyu, çözdüğün soruyu ve ayırdığın süreyi kaydet. Denemelerinin net trendi tarih tarih birikir.

Maraton Koç sohbeti ekranıMaraton Koç

Kayıtlarına birlikte bakın.

Denemelerine ve çalışma kayıtlarına bakar, bulgularını seninle konuşur; nedenini sorar.

Görseller örnek öğrenci hesabındandır.

Sık sorulan sorular

Maarif modelinde kazanım yerine ne deniyor?

Maarif modeli programlarında kazanımların yerini “öğrenme çıktısı” alır. Arama yaparken “kazanım” ve “öğrenme çıktısı” bu sayfalarda aynı listeyi anlatır.

Süreç bileşeni nedir?

Programda her öğrenme çıktısı, a), b), c) gibi harflerle sıralanan süreç bileşenleriyle ayrıntılandırılır. Bu sayfalarda süreç bileşenleri, bağlı olduğu çıktının altında MEB programındaki ifadeyle verilir.

12. Sınıf Biyoloji öğrenme çıktıları YKS’de çıkacak konular mı?

Hayır. Bu sayfa MEB’in öğretim programını gösterir. Bir sınav yılının konu kapsamı ÖSYM kılavuzuyla belirlenir; 2028 YKS için resmî konu listesi henüz yayımlanmadı.

Öğrenme çıktısı kodları ne anlama gelir?

Kod; dersin kısaltmasını, sınıfı, üniteyi ve çıktının sırasını gösterir. Örneğin FİZ.10.1.1, 10. sınıf fizik dersinin 1. ünitesindeki 1. çıktıdır.

Bu bilgiler nereden alındı?

MEB Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ortaöğretim programlarından (tymm.meb.gov.tr). Çıktı ve süreç bileşeni metinleri programdaki ifadeyle verilir; yorum eklenmez.

Kaynak: MEB TYMM öğretim programı PDF’i (19.08.2026). Öğrenme çıktısı metinleri programdaki ifadeyle verilmiştir. Son güncelleme: .